Wegwijs - Nieuws voor uw privéportemonnee Wegwijs - Nieuws voor uw privéportemonnee

   

Het is onmiskenbaar: de economische tendens is opwaarts. Positieve geluiden en gunstige groeicijfers overheersen de economiekaternen in de kranten. Goed, het rommelt nog in Griekenland. Spanje en Portugal keken over het randje van de afgrond, maar beide landen verkeren inmiddels in veiliger vaarwater. Is de stemming overal zo positief? Nee. De woningmarkt ligt nog steeds knock-out en de signalen duiden niet op een vlugge wederopstanding. De crisis deelde de finale klap uit, maar het daadwerkelijke probleem zit dieper. Jongeren zijn kind van de rekening.

Nederland heeft een lange geschiedenis op het gebied van woningproblematiek. In de eerste jaren na de oorlog en begin jaren tachtig van de vorige eeuw waren er grote problemen op het gebied van huisvesting. De beginperiode van het nieuwe decennium kondigt een nieuw probleem aan: huizen zijn aan de straatstenen niet te slijten. De woningmarkt zit potdicht.

Jongeren tussen wal en schip
De groep die het breekijzer voor de woningmarkt in handen heeft, zijn de starters. Een aankoop van een starter zet een kettingreactie van gemiddeld 3,2 achtereenvolgende verkopen in gang. Maar de starters, in veel gevallen jongeren, wordt het allesbehalve gemakkelijk gemaakt om aan een koopwoning te komen. Banken zijn sinds de crisis uiterst terughoudend in het afgeven van hypotheken. Jongeren met een laag inkomen die werken in een maatschappij waar tijdelijke contracten de norm zijn, komen amper in aanmerking voor een huis.

De laatste jaren zijn volgens cijfers van de stichting SEO (Sociaal Economisch Onderzoek) werkgevers een stuk minder scheutig geworden met het aannemen van mensen in vast dienstverband. De arbeidsovereenkomsten die wel in opkomst zijn, tijdelijke contracten, worden vaak maar gedeeltelijk of zelfs helemaal niet meegeteld bij het berekenen van de hypotheekmogelijkheden. Alleen het meeste zekere inkomen wordt daarin meegeteld, inkomen uit tijdelijke contracten of bijvoorbeeld fooi en provisies hoort daar niet bij.

Vrije sector vaak strenger dan bank
Wie geen hypotheek kan krijgen en niet lang genoeg ingeschreven staat bij een woningcorporatie, vindt daarna veel beren op de weg op zoek naar een huurwoning in de vrije sector. De vrije huursector opereert inmiddels gelijk als een bank. De voorwaarden die verhuurbureaus stellen zijn regelmatig strenger dan de voorwaarden gesteld voor een hypotheekaanvraag. Zo mag de huurprijs vaak maximaal een vijfde deel zijn van het salaris uit een vast contract. In ogenschouw nemend dat ruim 800 euro huur voor een bescheiden appartement geen uitzondering is, maakt dat de vrije huursector zo goed als onbegaanbaar voor de jongeren.

Frustrerend, zeker wanneer je bedenkt dat met de huidige lage hypotheekrente een starterswoning in maandlasten goedkoper is dan menig krappe studentenkamer.

Voorbeeld: Deze woning in Den Haag is te huur voor 750 euro per maand exclusief gas, water en licht en exclusief servicekosten. Kopers nemen het appartement over voor 119.500 euro. Een hypotheek met een tien jaar vaste rente is momenteel verkrijgbaar tegen 4,35 procent rente. Met inachtneming van aanschafkosten, belastingen en aftrekposten betekent dat de netto rentelasten 287 euro per maand zijn. Een fractie van de 750 euro die een huurder voor de woning verschuldigd is.

De paradox is vreemd. Het huizenaanbod is nooit zo groot geweest als nu, maar de huisvestingsproblemen voor jongeren stijgen navenant.